Przygotowywanie posiłków w różnorakich częściach świata wiąże się z odmiennym podejściem do składników, przypraw i sposobu podawania jedzenia. W Indiach duże znaczenie mają lokalne warunki uprawy, dostępność produktów oraz zwyczaje powiązane z zwyczajnym życiem. W niektórych domach posiłki opierają się głównie na roślinach strączkowych i warzywach, w innych częściej używa się ryby, drób albo baraninę.
Różnice widoczne są też w sposobie planowania menu. Nie za każdym razem przygotowuje się jedno danie, które ma zawierać wszystkie składniki. Na prawdę często osobno gotuje się ryż, przyrządza warzywa i przygotowuje sos, a dopiero na talerzu łączy się je w odpowiednich proporcjach. Dania indyjskie mogą posiadać postać gęstych potrawek, smażonych przekąsek, pieczonych placków lub potraw ryżowych z dodatkiem aromatycznych składników. Ich nazwy nie za każdym razem wskazują na dokładnie taki sam sposób przygotowania, ponieważ przepisy zmieniają się zależnie od regionu, rodzinnych przyzwyczajeń i dostępnych produktów. Dosłownie popularne potrawy mają wiele odmian, a drobna zmiana proporcji może wpłynąć na ich smak i konsystencję.
Istotnym elementem wielu przepisów jest praca z przyprawami, które dodaje się na różnych etapach gotowania. Całe nasiona kuminu, gorczycy lub kolendry można krótko podgrzać na tłuszczu, zanim trafią do garnka pozostałe składniki. Powinno się jednak kontrolować temperaturę, ponieważ niewielkie nasiona szybko się przypalają i mogą nadać potrawie gorzki posmak. Mielone przyprawy zachowują się zupełnie inaczej, dlatego często dodaje się je razem z niewielką ilością płynu albo po wcześniejszym podsmażeniu cebuli i pomidorów. Indyjskie jedzenie nie zawsze jest ostre. O poziomie pikantności decyduje przede wszystkim ilość i rodzaj chili, jednak kardamon, cynamon, kurkuma czy koper włoski wpływają na aromat w inny sposób. Znaczenie ma także świeżość towarów. Przyprawy przechowywane przez długi okres czasu w otwartych opakowaniach stopniowo tracą intensywność, co może skłaniać do zmiany ich ilości w przepisie. Nie należy jednakże zwiększać wszystkich proporcji równocześnie, ponieważ łatwo wtedy zatrzeć różnice między poszczególnymi składnikami. W praktyce całkiem dobrze dodawać przyprawy stopniowo i sprawdzać smak na kolejnych etapach przygotowania, szczególnie gdy receptura zawiera kilka mocnych aromatów.
Osobną część tradycji kulinarnej stanowią potrawy przygotowywane z ciasta, ryżu i fermentowanych składników. Dosa to cienki placek sporządzany zazwyczaj z ciasta na bazie ryżu i soczewicy, które przed użyciem pozostawia się do fermentacji. Proces ten wpływa na strukturę ciasta i jego smak, a czas fermentowania zależy między innymi od temperatury otoczenia. Z kolei idli to miękkie, gotowane na parze placuszki, na prawdę często podawane z chutneyem lub sosem na bazie soczewicy. W obu przypadkach istotne są proporcje składników oraz właściwa konsystencja masy. Zbyt gęste ciasto może utrudnić zyskanie cienkiej dosy, natomiast niewłaściwe warunki fermentacji wpływają na finalny rezultat. W innych częściach kraju częściej spotyka się roti, chapati i naan, czyli różnorakie rodzaje pieczywa podawanego do potraw z sosem. Nie są to nazwy zamienne, ponieważ poszczególne rodzaje placków różnią się składem, techniką przygotowania i sposobem wypieku. Kuchnia indyjska obejmuje także potrawy z ryżu, takie jak pulao i biryani. W współzależności od przepisu ryż może być gotowany razem z przyprawami i dodatkami albo przygotowywany w kilku etapach, co wymaga kontroli ilości płynu i czasu obróbki.
Na sposób jedzenia wpływają również zwyczaje rodzinne, religijne i regionalne. W wielu społecznościach bardzo ważną rolę odgrywają posiłki bezmięsne, ale nie oznacza to, że wszystkie osoby w Indiach stosują taką samą dietę. Użycie mleka, jogurtu, masła klarowanego czy roślin strączkowych uzależniony jest od konkretnej tradycji i rodzaju potrawy. W przepisach wegetariańskich białko może pochodzić w głównej mierze z soczewicy, ciecierzycy, fasoli, grochu lub sera paneer. Przy planowaniu posiłku znaczenie ma także ranking składników o różnej strukturze. Miękkie warzywa w sosie mogą być podawane z sypkim ryżem, a gęsta potrawa z soczewicy z plackiem, którym nabiera się porcje. Dodatki, takie jak raita na podstawie jogurtu, chutney z ziół czy marynowane warzywa, wprowadzają odmienne smaki i zmieniają sposób odbierania głównego dania. Nie wszystkie dodatki pasują do każdej receptury, a ich ilość powinna uwzględniać intensywność przypraw a także konsystencję pozostałych elementów. Przy odtwarzaniu konkretnych potraw warto zatem sprawdzać regionalne pochodzenie przepisu, rodzaj używanego produktu i opis kolejnych etapów przygotowania, zamiast opierać się wyłącznie na nazwie dania albo ogólnym określeniu kuchni.
Zobacz więcej: kurczak curry.